|
Đặng Ngọc Quang
Tập huấn viên
Ngày 24 tháng 5 năm
2010
1. Bối cảnh
Trong những năm gần đây, chương trình sử lý số liệu thống kê
SPSS đã phát triển tới phiên bản 15.0 với nhiều kỹ thuật và tính năng hoàn toàn
mới cao cấp tích hợp tốt cho các môi trường Window Xp hoặc cao hơn. Một ví dụ
là thủ thuật sử lý số liệu mới sử lý đồ thị với nhiều biến, và các kỹ thuật đưa
ra các bảng chọn ngay tại màn hình. Tuy nhiên, hầu hết cán bộ của các NGO Việt
Nam được đào tạo với chương trình SPSS 13 với nhiều tính năng cũ. Các cán bộ
mới của NGO Việt Nam được đào tạo ở trường đại học, nhiều người không được học
SPSS hoặc được học trên lớp và không có kỹ năng thực hành.
Trong ngày 10 và 11 tháng 5 năm 2010, tại thành phố Đồng
Hới, RDPR đã đề nghị RDSC tổ chức tập huấn cho gần như toàn bộ cán bộ của Quỹ Phát triển
Nông thôn và Giảm Nghèo huyện Quảng Ninh (RDPR) về kỹ năng sử dụng SPSS 15
trong phân tích và sử lý số liệu. Đây là khóa học RDSC vẫn tổ chức cho thị trường, nhưng được điều chỉnh lại cho sát thực với yêu cầu riêng của RDPR. Khóa học được tổ chức trong khuôn khổ hợp tác giữa các thành viên của Comparnet.
Tham gia khóa học có 7 tham dự viên, gồm 5 nữ,
tất cả đều đã tốt nghiệp đại học. Có tới 5 học viên chưa có kinh nghiệm gì về
sử dụng phần mềm sử lý số liệu thống kê, một học viên mới có trải nghiệm ban
đầu về khai báo biến và nhập số liệu.
Báo cáo này đề cập tới quá trình tập huấn để giúp các học viên
hoàn thiện các kỹ năng a) nhập số liệu cho các biến theo các thang đo đúng
chuẩn mực; b) Kiểm tra và điều chỉnh bộ số liệu theo yêu cầu sử lý số liệu; c)
Phân tích các số liệu qua các kỹ thuật đồ thị (graphs) và bảng chéo; d) Phân
tích tương quan giữa các biến và e) Thực
hiện các kiểm định thống kê cơ bản.
2. Tiếp cận và phương pháp
Để cải thiện các kỹ năng phân tích cơ bản của các nghiên cứu
viên của RDPR, khóa học đã dùng bộ số liệu của cuộc điều tra bảng hỏi với gần
350 mẫu mới được thực hiện trong tháng 4 ở 4 huyện của Quảng bình về tác động
của các giải pháp cải thiện sinh kế tới việc bảo vệ rừng tại vùng đệm của vườn
quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng.
Tiếp cận rèn luyện kỹ năng được triệt để thực hiện trong lớp
học này. Các tham dự viên dự lớp học với 4 máy vi tính laptop, đủ thực hành cho
cả lớp với nhóm 2 người một máy. Với phương pháp chủ yếu là thao diễn gồm phần
làm mẫu và thực hành cá nhân trên bộ mẫu, các tham dự đã có một trải nghiệm với
toàn bộ chu trình làm sạch, nhập, kiểm tra và phân tích số liệu để phục vụ cho
việc ra các kết luận và viết báo cáo.
Với ý tưởng ban đầu là dùng bộ số liệu của tập huấn viên
(THV) đã chuẩn bi, tuy nhiên lớp học đã dùng bộ số liệu của RDPR để làm nhu
liệu học tập; và điều này làm khóa tập huấn trở nên thiết thực với các tham dự
viên. Các bài tập mẫu được THV thao tác mẫu từng bước, trình chiếu trên màn
hình lớn, và hướng dẫn các học viên thao tác tới khi ra được kết quả phân tích
số liệu. Kết quả thực hành của từng học viên hay nhóm học viên được chiếu lên
màn hình để tất cả lớp cùng kiểm tra và rút kinh nghiệm.
3. Hoạt động và kết quả tập huấn
Để chuẩn bị cho việc sử lý, các chương trình SPSS 15 được
cài đặt tiếng Việt với bộ font chữ TCVN3 (còn được biết là font ABC) để thuận
tiện cho việc in ấn các bảng biểu và đồ thị. Các tham dự viên cũng được hướng
dẫn việc chuyển đổi font chữ từ bộ font TCVN3 sang bộ font Unicode. Lớp cũng
thực hành chuyển đổi font chữ trong các phần đồ thị và bảng biểu.
Tập huấn viên đã giúp học viên cải thiện kỹ năng mã hóa để
dễ tìm các biến cho các thao tác phân tích về sau này. Các học viên đã thực
hành sửa lại hầu hết thang đo cho các biến đã được khai báo không phù hợp. Các
nhãn (label) cho các biến cũng được chuyển sang tiếng Việt phục vụ cho việc in
ấn. Qua việc kiểm tra bộ mẫu, các học viên cũng thấy rõ việc khai báo các giá
trị định sẵn của các thang đo cho đúng các mức thang, và việc khai báo các giá
trị missing có ý nghĩa quan trọng trong sử lý các số liệu về sau này.
Các học viên đã dùng các chức năng phát hiện các giá trị
trùng lặp, các giá trị bất thường để kiểm tra chất lượng chọn mẫu và chất lượng
nhập tin. Việc kiểm tra cho thấy một số mẫu có giá trị cao hay thấp bất thường
về thu thập hay độ tuổi và người sử lý tin có phương án ra quyết định về kiểm
tra lại phiếu gốc hay loại bỏ những mẫu không phù hợp. Các tham dự viên cũng sử
dụng các thao tác với box-plot để kiểm tra phân bố của các giá trị và phát hiện
các điểm bất thường trong phân bố.
Nội dung chủ yếu của ngày tập huấn thứ hai là dành cho các
thao tác sử lý số liệu. Các học viên đã được rèn luyện các kỹ năng trích xuất
các số liệu bằng đồ thị và bảng. Các kỹ năng thao tác lọc bộ số liệu hay tạo
các biến mới cũng được chú trọng.
Điểm mạnh của việc trình bày thông tin bằng đồ thị là tạo
được ấn tượng mạnh, và việc sử lý số liệu bằng đồ thị được dành một khoảng thời
gian đáng kể để các học viên làm chủ. Trong khóa học này, hai loại đồ thị chủ
yếu được thực hành là đồ thị dẻ quạt và đồ thị cột. Các thao tác mới hoàn toàn
sử dụng kỹ thuật gắp và thả của SPSS 15 so với các phiên bản cũ đã được giới
thiệu cho các tham dự viên. Các phần tử của đồ thị như tiêu đề, các chú dẫn,
chú giải, chọn số liệu trình bày được các học viên thực hành chu đáo trên máy
tính của mình. Các học viên cũng thành thạo sử dụng một chức năng mạnh của SPSS
15 là lập các biểu đồ dẻ quạt của nhiều nhóm đối tượng cùng một lúc để so sánh
(ví dụ phân tích theo giới, hay theo địa bàn hoặc dân tộc).
Phần quan trọng khác của chương trình tập huấn là trình bày
số liệu dạng bảng. Các học viên đã làm quen và rèn luyện các phân tích tần
xuất, phân tích các bảng chéo và bảng so sánh các giá trị trung bình. Các học
viên thực tập chi xuất số liệu số liệu về cải thiện mức sống, tiếp cận thị
trường, cải thiện chi tiêu và chênh lệch thu chi với các biến kiểm soát như dân
tộc, giới tính, địa phương, tham gia dự án hoặc mô hình đã có thu nhập. Các
bảng có thể tự động xoay hàng và cột một cách dễ dàng để thay đổi cách trình
bày bằng vài thao tác kéo và thả “chuột” trong pivot-table.
Các kỹ thuật tạo biến mới trên cơ sở thực hiện các thao tác
số học hay các thao tác lo-gic với các biến cũng được các tham dự viên thực
hành. Một ví dụ là tạo biến chênh lệch thu và chi. Các học viên cũng học cách
biến đổi các biến tỷ lệ, ví dụ tuổi, thu nhập hay chi tiêu, thành các biến thứ
bậc với các nhóm tuổi, nhóm thu nhập hay nhóm chi tiêu.
Các kỹ thuật lọc bộ số liệu dùng bộ lọc điều kiện được thực
hành để có thể đáp ứng nhu cầu phân tích riêng biệt số liệu cho một địa phương,
hoặc một nhóm dân tộc hay nhóm giới tính.
4. Kết luận và khuyến nghị
Nhìn lại toàn bộ tiến trình lớp tập huấn trong hai ngày, khóa
học đã được thành công các mục tiêu ban đầu. Số học viên trong một lớp nhỏ là
lý tưởng để rèn luyện các kỹ năng sử dụng phần mềm với sự tương tác tối đa giữa
hướng dẫn viên và học viên. Chương trình SPSS 15 trong các máy tính của RDPR đã
có thể đưa ra các số liệu dùng tiếng Việt. Các học viên đã rèn luyện các kỹ
năng chuẩn bị và thao tác các thủ thuật cơ bản để sử lý bộ số liệu, phân tích
số liệu ở dạng đồ thị và bảng, nâng cao hơn các kỹ năng mã hóa và khai báo biến
và kiểm tra chất lượng số liệu. Kết quả rèn luyện kỹ năng của từng nhóm đôi học
viên đã được kiểm tra trực quan và được góp ý để hoàn thiện hoặc có thể làm lại
và sửa ngay tại lớp học. Sau khóa học, THV đã chuyển tới các học viên một bộ
sách tham khảo để tra cứu và tự học để củng cố các kỹ năng sử dụng chương trình
SPSS.
Khóa học có thể sẽ bổ ích hơn nếu dành thêm được một nửa
ngày để làm rõ hơn thiết kế nghiên cứu, và các khái niệm về các phép đo đạc xã
hội (biến và thang đo), và kỹ thuật mã hóa. Thời gian cũng nên dành thêm cho
việc diễn giải các đồ thị và bảng biểu, và cuối cùng các phép thử các mô hình
thống kê, cũng nên được đưa vào chương trình. Về phương pháp, cách đặt vấn đề
có thể nên là đưa ra các dạng bài toán hay các yêu cầu (hoặc các câu hỏi) về
quản lý mà có thể tìm được câu trả lời qua cách đặt câu hỏi điều tra và phân
tích bộ số liệu. Khóa học trong tương lai cũng nên đề cập tới việc xuất dữ liệu
sang các phần mền khác, ví dụ để trình bày hoặc sử lý bổ xung, như Powerpoint,
Excel hoặc Word. Với những điều chỉnh này, chương trình tập huấn sẽ cung cấp
vững hơn các kiến thức và kỹ năng nền tảng về sử lý số liệu thống kê cho các
cán bộ mới của các NGO Việt Nam. /.
Số lượt đọc:
218
-
Cập nhật lần cuối:
24/05/2010 12:41:19 PM Bài mới:
 Hội thảo Sông ngòi Việt Nam: Góc nhìn của cộng đồng và thực tiễn chính sách19/05/2011 07:16' AMPanNature chào mừng các nhà khoa học, nghiên cứu, các tổ chức phi chính phủ và giới truyền thông tới hội thảo “*Sông ngòi Việt Nam: Góc nhìn của cộng đồng và thực tiễn chính sách*” từ 13:30 đến 17:00, thứ Ba, ngày 24 tháng 5 năm 2011 tại địa điểm: Phòng họp số 4, khách sạn La Thành, 218 Đội Cấn, Hà Nội. Hội thảo công bố kết quả khảo sát của PanNature về tác động của phát triển đối với sông ngòi, tài nguyên nước và sinh kế trên hệ thống các lưu vực sông trên cả nước. Đây cũng là diễn đàn để bày tỏ sự quan tâm và nêu ra các khuyến nghị chính sách cho nhà nước về nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên nước, tổ chức quản lý lưu vực sông, thúc đẩy sự tham gia, giám sát của cộng đồng địa phương vì sự phát triển bền vững đóng góp có ý nghĩa cho quá trình sửa đổi Luật Tài nguyên nước. Liên hệ với chị Trần Thị Thanh Hải trước ngày 22/5/2011 qua theo số điện thoại: 04-3556 4001 (máy lẻ: 105); di động: 0943 012 146 hoặc e-mail: tranhai@nature.org.vn CIPFEN tổ chức lớp tập huấn về “Tiếp cận Chương trình”
16/05/2011 08:35' PM
Trong những năm gần đây, các các tổ chức phát triển đang chuyển hướng sang một cách tiếp cận mới kế tiếp cách phát triển dựa trên nhu cầu. Những yêu cầu về phát triển bền vững đặt ra đòi hỏi mới về thay đổi quan hệ giữa các bên tham gia quá trình phát triển, đòi hỏi về tính minh bạch, tính trách nhiệm giải trình của các đối tác. Mạng lưới An ninh Lương thực và Giảm nghèo (CIPFEN) đã tổ chức lớp tập huấn về “Tiếp cận Chương trình” vào ngày 12-13 tháng 5 năm 2011 tại Nhà khách Quốc hội, số 2 Hoàng Cầu, Hà Nội nâng cao năng lực cho các thành viên trong việc hoàn thiện một chiến lược hợp tác trong mạng nhằm đáp ứng tốt hơn với những yêu cầu mới. Giới thiệu trang mạng: SPEAK FOR MEKONG
07/02/2011 01:56' PM
RDSC xin giới thiệu một nguồn thông tin về bảo vệ sông Me-kong: SPEAK
FOR MEKONG. Đây mà một bộ phận của trang web do Quỹ Nguyễn Thái Học duy
trì. Hơi tiếc là trong danh mục các tổ chức bảo vệ sông Mekong không
thấy tên của Mạng lưới Sông ngòi Việt Nam (ít nhất là tính tới 12:00
ngày 07-02-2011). Chương trình tập huấn kỹ năng SPSS 16.0 năm 201111/12/2010 11:19' PMTrong những năm gần
đây, chương trình sử lý số liệu thống kê SPSS đã phát triển tới phiên bản 18.0
với nhiều kỹ thuật và tính năng hoàn toàn mới cao cấp tích hợp tốt cho các môi
trường Window Xp hoặc cao hơn. Một ví dụ là thủ thuật sử lý số liệu mới sử lý
đồ thị với nhiều biến, và các kỹ thuật sử dụng chuột "gắp" ngay tại màn hình. Tuy
nhiên, nhiều cán bộ của các tổ chức Việt Nam (kể cả các tổ chức khoa học-công nghệ) được đào tạo với chương trình SPSS
13 với nhiều tính năng cũ. Cũng có nhiều cán bộ của các tổ chức được đào tạo ở
trường đại học trong nước mà không được học SPSS hoặc được học trên lớp và không
có kỹ năng thực hành. Nhiều tổ chức thực hiện điều tra thị trường, điều tra dư luận hay ý kiến xã hội hoặc theo dõi giám sát dự án, hoặc các cuộc điều tra cần có các
kỹ năng ban đầu về SPSS và cần có các kỹ năng phân tích bằng SPSS để đưa ra các
kết luận phục vụ cho việc viết báo cáo. Cuộc tập huấn ba ngày này được thiết
kế phục vụ cho nhu cầu phân tích số liệu của các tổ chức trong các cuộc điều tra này và
trong các cuộc theo dõi và đánh giá dự án.
Bài đã đăng: CDG tổ chức thành công Hội thảo chia sẻ các kỹ năng vận động chính sách
23/05/2010 05:24' PM
Trong hai ngày 13-14 tháng 5 năm 2010, tại nhà khách La
Thành (Hà Nội), Nhóm Hợp tác và phát triển đã tổ chức cuộc Hội
thảo Chia
sẻ về các kỹ năng vận động chính sách cho các NGO thành viên.Trong Hội thảo, các tham dự viên đã có traỉ nghiệm lựa chọn
vấn đề và xác định chính sách mà họ quan tâm tham gia vận động ở một cấp phù
hợp. Họ cũng thực hành phân tích được các dạng thức và hình thức thể hiện của
quyền lực của bên liên quan theo các phương pháp có dự tham gia với những chủ
đề mà họ lựa chọn. Một công cụ phân tích quan hệ quyền lực theo mô hình rubic được
giới thiệu và phân tích chuỗi hành động-động cơ-hệ giá trị được vận dụng nhiều
lần. Cuối hội thảo, các tham dự viên đã thực hành lập khung kế hoạch cho hoạt
động vận động chính sách cho hai vấn đề chính sách được quan tâm.
Diễn đàn nhân dân Asean 3 tại Hà Nội 10/201011/05/2010 07:24' AM
Dien dan Nhan dan ASEAN (APF3) se duoc to chuc o Vietnam vao cuoi nam nay (Theo
thong le thuong duoc to chuc truoc Hoi nghi thuong dinh ASEAN) . PPWG da va dang
thao luan va dong gop cho APF3.
VUFO, to chuc duoc giao trach nhiem chu tri viec to chuc Dien dan Nhan dan
ASEAN tai Viet Nam (APF3) bat dau qua trinh tham van ve nhieu van de lien quan
toi qua trinh to chuc va su kien nay. Vao ngay 15/5/2010, se co mot
buoi hoi thao do VUFO, VUSTA va NGO RC dong to chuc nham gioi thieu va tham van
cac to chuc co quan tam ve APF3 (to chuc trong nuoc va quoc
te)
Cac to chuc, don vi co quan tam dien
vao Mau dang ky dinh kem va gui lai dia chi (vandiep_nguyen@yahoo.com)
muon nhat vao 15h ngay 11/05/2010. Nhom PPWG gui
danh sach nay Chương trình thực tập nghiên cứu hè 2010 dành cho sinh viên ngành xã hội nhân văn
08/05/2010 05:42' PM
RDSC tổ chức thực
tập hè năm 2010 cho sinh viên năm cuối hoặc mới tốt nghiệp trên cơ sở kế thừa các thành công của các chương trình từ năm 2000. Địa điểm thực tập là các thôn dân tộc Mường, Dao, H'Mông thuộc các xã miền núi của tỉnh
Phú Thọ, cụ thể là xã Tân Lập, Yên Lương (huyện Thanh Sơn-thuộc Chương
trình 135, cách Hà Nội 80 ) và xã Thu Cúc huyện Tân Sơn (thuộc chương
trình 30A, cách Hà Nội 140 km). Với sự hỗ trợ kỹ thuật và chuyên môn của RDSC, thực tập sinh tham gia thực hiện một đề tài nghiên cứu trong thời gian ít nhất là 6 tuần. Thời hạn nộp hồ sơ là trước 15 tháng 6 năm 2010.
Hội thảo về lồng ghép giới vào chương trình phát triển kinh tế xã hội huyện Tân Sơn
14/09/2009 10:39' AM
Trong ba ngày 13-15 tháng 8 năm 2009, 25 cán bộ chính quyền cơ sở huyện, xã, thôn[1], các đoàn thể Hội nông dân, Hội phụ nữ, và các cán bộ khuyến nông các xã Thạch Kiệt, Kiệt Sơn, Thu Cúc, Xuân Đài và Kim Thượng (huyện Tân Sơn, Phú Thọ) đã gặp gỡ với các cán bộ RDSC Phú thọ tại nhà khách Việt Anh tại Kiệt Sơn để thảo luận về chủ đề lồng ghép giới vào kế hoạch phát triển kinh tế xã hội. Cùng tham gia hội thảo có đại biểu của Phòng Nông nghiệp huyện, Phòng Lao động Thương binh Xã hội, Hội Phụ nữ và Hội Nông dân huyện Tân Sơn. Hội thảo cũng có dịp trao đổi với lãnh đạo của chi cục nông nghiệp và liên minh các HTX Phú thọ để thảo luận về các vấn đề xây dựng các chức hợp tác và chương trình xây dựng nông thôn mới của tỉnh Phú thọ. Chào mừng 15 năm ngày thành lập RDSC: Xã Phượng Mao sau 12 năm hợp tác với RDSC.
30/06/2009 12:35' PM
BBT. Chị Đỗ Thị Dung, Giám đốc Quỹ tín dụng Phụ nữ xã Phượng Mao, huyện Thanh Thủy tỉnh Phú Thọ, là người đã gắn bó với hoạt động của RDSC tại xã hơn 13 năm. Qua chặng đường 12 năm phục vụ cộng đồng, chị chia sẻ những suy nghĩ về những đổi thay ở xã và tiếp cận phát triển giảm nghèo tổng hợp đã thực hiện ở địa phương. Tiếp nhận quản lý Quỹ tín dụng xã Phượng Mao từ năm 1999, Quỹ Tín dụng của xã Phượng Mao hiện đang hoạt động vững vàng và mở rộng, là một mô hình đầu tiên mà RDSC xây dựng, được áp dụng trong 12 xã khác ở các huyện Thanh Thủy, Thanh Sơn và Tân Sơn của tỉnh Phú Thọ. Các bài học của Quỹ cũng đã và đang được phổ biến và áp dụng ở nhiều địa phương khác trong nước. |
