Chuyển đổi sang Tổ chức Tài chính Quy mô nhỏ
theo Nghị định 28/CP
Tham luận tại Hội thảo RDSC tại Phú Thọ ngày 28/10/2008
Nguyễn Thanh Hà
Phó giám đốc kinh doanh
Công ty TNHH Tư vấn Phát triển Cộng đồng Bình Minh 26/10/2008
Giới thiệu về Công ty BiÌ€nh Minh
Năm 2001, SC/US tiến hành nghiên cứu tìm hiểu nhu cầu vay vốn tại Hà Nội và đã xác định được nhu cầu về vốn vay nhỏ cũng như mức nghèo ở đô thị khác với mức nghèo nông thôn. Dựa trên những thành công của Chương trình tài chính vi mô tại tỉnh Thanh Hoá, SC/US đã xây dựng Chương trình Tài chính Vi mô Hà Nội theo mô hình ASA - Bangladesh và phối hợp với Hội phụ nữ Thành phố Hà Nội thực hiện Chương trình tại địa bàn huyện Đông Anh từ tháng 9/2003.
Nhằm xây dựng Chương trình theo hướng bền vững và chuyên nghiệp, Công ty Tư vấn Phát triển cộng đồng Bình Minh được thành lập theo luật Doanh nghiệp (gọi tắt là binhminh cdc) vào ngày 26/07/2004 vì mục tiêu xã hội và phi lợi nhuận, tiếp cận và thực hiện dự án theo phương pháp kinh doanh. Mô hình công ty binhminh cdc đã trưởng thành và khẳng định vị thế của mình, và định hướng trở thành một trong những tổ chức tài chính vi mô độc lập đầu tiên và hàng đầu tại Việt Nam.
Để đảm bảo tính pháp lý lâu dài trong ngành tài chính vi mô, cũng như tính chuyên nghiệp cho hoạt động hỗ trợ phát triển kinh doanh, tháng 4/2007 “Trung tâm Hỗ trợ Phát triển Doanh nghiệp nhỏ (Seda)” ra đời hoạt động theo hình thức phi chính phủ địa phương trọng tâm các hộ gia đình và doanh nghiệp nhỏ. Trung tâm SEDA sẽ tiếp nhận toàn bộ hoạt động tài chính vi mô từ Công ty binhminh cdc, và được mang tên là “Tài chính Vi mô Bình Minh gọi tắt là binhminh MFI”. Đây chính là bước chuẩn bị cho việc chuyển đổi thành định chế tài chính vi mô chính thức với các dịch vụ tài chính vi mô chuyên nghiệp, bền vững thông qua Trung tâm SEDA. Hiện tại, SEDA đang thực hiện dự án tại Thành phố Hà Nội và tỉnh Bắc Ninh với 03 chi nhánh và 4.600 khách hàng vay vốn
Tầm nhìn: "Một xã hội không còn những hộ nghèo"
Sứ mệnh : "Xây dựng binhminh trở thành một trong những tổ chức tài chính quy mô nhỏ bền vững hàng đầu tại Việt Nam. Với mục tiêu nâng cao mức sống, kỹ năng sống và giảm thiểu rủi ro cho những hộ gia đình có thu nhập thấp đặc biệt là phụ nữ nghèo thông qua việc cung cấp sản phẩm và dịch vụ tài chính quy mô nhỏ trên diện rộng với đội ngũ cán bộ chuyên nghiệp".
Bảng 1. Chỉ số hoạt động 5 năm của Binhminh cdc (2004 – 2008)
|
Chỉ số |
Jun. 08 |
Dec.07 |
Dec.06 |
Dec.05 |
Dec.04 |
|
Khách hàng hiện hữu [#] |
4,566 |
4,068 |
3,642 |
1,877 |
1,340 |
|
Tỷ lệ phụ nữ [%] |
97 |
97 |
97 |
96 |
96 |
|
Dư nợ vốn vay [$US] |
535,965 |
531,185 |
395,725 |
205,706 |
103,452 |
|
Dư Tiết kiệm [$US] |
114,293 |
100,043 |
36,327 |
3,768 |
5,525 |
|
Tỷ lệ mất vốn [%] |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
Tỷ lệ hộ thu nhập thấp [%] |
NA |
75 |
75 |
70 |
73 |
|
Tự vững về mặt hoạt động [%] |
109.18 |
107.21 |
70.10 |
43.98 |
36.83 |
|
Tự vững về mặt tài chính [%] |
70.81 |
70.43 |
50.92 |
36.70 |
29.42 |
|
Số cán bộ tín dụng [#] |
12 |
10 |
9 |
12 |
14 |
|
Tỷ lệ Khách hàng vay/Cán bộ [#] |
381 |
407 |
405 |
156 |
96 |
|
Tỷ lệ Dư nợ/Cán bộ tín dụng [$US] |
41,207 |
53,118 |
43,969 |
17,142 |
7,389 |
|
Chi phí trên 01/người vay [$US] |
11 |
20 |
18 |
30 |
20 |
|
Chi phí trên 01 đơn vị tiền phát ra [$US] |
0.0062 |
0.012 |
0.010 |
0.018 |
NA |
Cơ hội và nhận thức chuyển đổi
Với mục tiêu xây dựng Chương trình Tài chính Vi mô Hà Nội bền vững và phát triển, dưới sự tư vấn và hỗ trợ kỹ thuật của Tổ chức Cứu trợ Trẻ em Mỹ – CSUS, Chương trình được cơ cấu lại và phát triển thành một tổ chức có tư cách pháp nhân độc lập theo hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn (phỏng theo tinh thần của dự thảo lần 1 Nghị đinh 28/CP của Chính phủ ngày 09/03/2005).
Nhận thức về chuyển đổi đã có ngay từ những ngày mới triển khai Chương trình (đầu năm 2004), có ở trong ý thức và sự quyết tâm của Ban quản lý đến tất cả các cán bộ và nhân viên Công ty.
Một số hoạt động chuẩn bị cho chuyển đổi tại binhminh cdc:
Xây dựng Kế hoạch Kinh doanh :
Kế hoạch kinh doanh giúp tổ chức có những định hướng phát triển tổng thể trong từng giai đoạn cụ thể và định hướng dài hơi.
Tháng 2/2005 binhminh cdc bắt đầu thực hiện việc lập Kế hoạch Kinh doanh giai đoạn 2006-2010. Với sự đồng thuận và quyết tâm của tất cả các cán bộ quản lý và nhân viên Công ty, sau gần một năm Kế hoạch Kinh doanh đã được hoàn tất và bắt đầu thực hiện vào tháng 01/2006.
Việc lập Kế hoạch Kinh doanh giai đoạn 2006-2010 cũng là một bước chuẩn bị cho kế hoạch chuyển đổi theo NĐ 28/CP.
Xây dựng tổ chức và nhân sự :
Xây dựng tổ chức: xây cơ cấu bộ máy theo hướng chuyên nghiệp hoá, phát huy thế mạnh của mô hình hợp tác thực hiện hoạt động về tài chính vi mô : Nhà tài trợ – Công ty – Tổ chức đoàn thể + Nhà tài trợ : Tài trợ nguồn vốn, hỗ trợ kỹ thuật. + Công ty : Tư vấn kỹ thuật và chủ động triển khai hoạt động. + Tổ chức đoàn thể : Tuyên truyền vận động, lựa chọn khách hàng.
Đào tạo và tập huấn cán bộ : thường xuyên nâng cao năng lực chuyên môn, hiệu quả làm việc qua tập huấn nội bộ và khoá học bên ngoài. + Cán bộ quản lý : tập trung vào định hướng chiến lược và kế hoạch. + Cán bộ nhân viên : tập trung vào chuyên môn, kỹ thuật nghiệp vụ.
Chuẩn bị nguồn nhân sự cho Hội đồng Thành viên và Hội đồng Quản trị của tổ chức tài chính quy mô nhỏ khi tiến hành chuyển đổi đảm bảo là những người có đủ những điều kiện theo yêu cầu của Nghị định và tâm huyết gắn bó với nghề.
Chuẩn bị nguồn lực tài chính:
Nhận bàn giao nguồn vốn từ các nhà tài trợ (đảm bảo tối thiểu 05 tỷ)
Lựa chọn thêm các nhà đầu tư là cá nhân, tổ chức mong muốn và cam kết với hoạt động tài chính vi mô.
Tăng cường huy động tiết kiệm từ thành viên khi tham gia vay vốn (chiếm 20% đến 30% dư nợ cho vay)
Tiếp cận vốn vay ưu đãi (Kiva, Cordaid chiếm khoảng 30% dư nợ)
Kiểm soát rủi ro:
Duy trì hoạt động kiểm tra giám sát thường xuyên và liên tục, tiến hành kiểm soát nội bộ định kỳ hàng quý đảm bảo các hoạt động của cán bộ, chi nhánh và các văn phòng tuân thủ nghiêm kỷ luật tín dụng.
Tiến hành kiểm toán độc lập hàng năm thông quan công ty kiểm toán bên ngoài, mọi hoạt động về tài chính luôn minh bạch sẵn sàng cho các thủ tục chuyển đổi theo Nghị đinh 28/CP của Chính phủ.
Xây dựng và duy trì văn hoá doanh nghiệp thấm nhuần trong mỗi cán bộ và nhân viên Công ty: trung thực, minh bạch, hiệu quả, làm việc theo nhóm, luôn chia sẻ, không ngừng cải tiến .vv..
Xây dựng hệ thống quản lý thông tin trên máy tính (Xây dựng phần mềm quản lý tín dụng và kế toán)
Phương án chuyển đổi sang tổ chức tài chính quy mô nhỏ
Mỗi một tổ chức cần căn cứ vào hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của tổ chức mình để có thể lựa chọn phương án chuyển đổi theo Nghị định một cách phù hợp nhất: công ty TNHH một thành viên hay hai thành viên trở lên.
Binhminh cdc là một công ty tư vấn, đã có kinh nghiệm thực hành tài chính vi mô hơn 03 năm. binhminh cdc đang phân tích các phương án chuyển đổi khả thi theo hình thức công ty TNHH hai thành viên trở lên. binhminh cdc đang trong quá trình tìm kiếm đối tác phối hợp với mình để thực hiện chuyển đổi: + Phương án 1: phối hợp với tổ chức chính trị xã hội các cấp để thành lập tổ chức tài chính quy mô nhỏ. + Phương án 2: phối hợp với tổ chức phi chính phủ địa phương. Các phương án đều có thể có các cá nhân khác, tổ chức khác có tâm huyết với ngành, đầy đủ những năng lực và phẩm chất theo yêu cầu pháp luật.
Tổ chức dự kiến phối hợp chuyển đổi là Trung tâm SEDA trực thuộc Hội liên hiệp các tổ chức khoa học và công nghệ (VUSTA).
Một số thách thức và giải pháp khi chuyển đổi
- ThaÌch thưÌc 1. Chuẩn bị nguồn vốn đáp ứng theo yêu cầu của Nghị định 28CP. + Giải pháp: nguồn tài trợ, tìm nhà đầu tư vốn, liên doanh liên kết.
- ThaÌch thưÌc 2. Chuẩn bị nhân sự cho Hội đồng Quản trị tổ chức tài chính quy mô nhỏ đảm bảo đầy đủ năng lực phẩm chất theo yêu cầu của Nghị định, thông tư hướng dẫn, tâm huyết gắn bó với ngành. + Giải pháp: tìm kiếm càng sớm càng tốt, nâng cao năng lực bằng cấp nếu cần. (binhminh có dự án nâng cao năng lực cho Hội đồng quản trị nhằm mục tiêu chuyển đổi theo ND28-CP)
- ThaÌch thưÌc 3. Cải thiện hệ thống quản lý thông tin theo hướng máy tính hoá đáp ứng nhu cầu quản lý ngày một phức tạp, thuận tiện hơn, an toàn và hiệu quả hơn.
+ Giải pháp: xây dựng hệ thống quản lý thông tin theo tiêu chuẩn, không ngừng cải tiến, xây dựng phần mềm quản lý. (binhminh đã viết phần mềm quản lý tín dụng đang thử nghiệm từ tháng 9/2008) Số lượt đọc:
118
-
Cập nhật lần cuối:
08/02/2009 02:23:07 PM Bài mới:
 CDG tổ chức thành công Hội thảo chia sẻ các kỹ năng vận động chính sách 23/05/2010 05:24' PM Trong hai ngày 13-14 tháng 5 năm 2010, tại nhà khách La
Thành (Hà Nội), Nhóm Hợp tác và phát triển đã tổ chức cuộc Hội
thảo Chia
sẻ về các kỹ năng vận động chính sách cho các NGO thành viên.Trong Hội thảo, các tham dự viên đã có traỉ nghiệm lựa chọn
vấn đề và xác định chính sách mà họ quan tâm tham gia vận động ở một cấp phù
hợp. Họ cũng thực hành phân tích được các dạng thức và hình thức thể hiện của
quyền lực của bên liên quan theo các phương pháp có dự tham gia với những chủ
đề mà họ lựa chọn. Một công cụ phân tích quan hệ quyền lực theo mô hình rubic được
giới thiệu và phân tích chuỗi hành động-động cơ-hệ giá trị được vận dụng nhiều
lần. Cuối hội thảo, các tham dự viên đã thực hành lập khung kế hoạch cho hoạt
động vận động chính sách cho hai vấn đề chính sách được quan tâm.
Bà con bản Bồ Xồ thăm quan tổ Thổ Cẩm ở bản Suối Nhúng 28/06/2009 09:05' PM Sau khi thảo luận với lãnh đạo và phụ nữ thôn Bồ Xồ về khả năng phát triển nghề thêu thổ cẩm thành sản xuất hàng hóa để tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho chị em người Dao, Dự án của RDSC đã tổ chức cho đại diện nhóm người dân thôn Bồ Xồđi tham quan Tổ dệt thổ cẩm của phụ nữ Dao Tiền tại bản Suối Nhúng, xã Phúc Sạn, huyện Mai Châu tỉnh Hòa Bình vào ngày 08 tháng 06 năm 2009. Mục tiêu của đoàn tham quan là a) tìm hiểu phương thức sản xuất, và tổ chức quan lý của tổ thổ cẩm, b) tìm hiểu phương thức tiếp thị sản phẩm và c) thảo luận về khả năng Tổ Thổ cấm Suối Nhúng hỗ trợ kỹ thuật qua chế độ kèm cặp cho nhóm thổ cẩm thôn Bồ Xồ. Sử dụng vốn và quản lý Quỹ tín dụng Phụ nữ tại hai xã Tân Lập và Yên Lương 02/06/2009 05:22' AM RDSC Phú Thọ. 02/06/09
Cuộc điều tra nhanh tình hình quản lý vốn của Quỹ tín dụng Tân Lập và Yên Lương và việc sử dụng vốn của các hộ gia đình vay từ Quỹ tín dụng phụ nữ do Dự án Tăng cường Sự tham gia của nhân dân trong phát triển kinh tế xã hội cho thấy đồng vốn nhỏ đã có tác động tích cực đến tạo quyền về kinh tế và cải thiện đời sống của phụ nữ nghèo. Cuộc sống của các hộ nghèo được cải thiện đáng kể qua việc mua sắm các đồ dùng gia đình để được sắm sửa góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống. Đồng vốn nhỏ của Quỹ đã khuyến khích các hộ nghèo tiếp cận và sử dụng nguồn vốn lớn hơn của Ngân hàng nông nghiệp, để có những khoản đầu tư lớn hơn cho hoạt động sản xuất quy mô lớn hơn.
Cuộc kiểm tra cũng ghi nhận hoạt động có hiệu quả của Ban quản lý Quỹ ở cấp xã, các nỗ lực mở rộng diện phụ vụ cho người phụ nữ nghèo. Cuộc điều tra cũng ghi nhận hiện tượng trả nợ chậm và nợ quá hạn, được tiềm ẩn ở dạng tiền vay do tổ trưởng cho tổ viên mượn để thanh toán. Cũng có hiện tượng đáo nợ, hay là một thành viên một lúc vay hay khoản, trong khi khoản nợ trước chưa thanh toán xong. Đoàn kiểm tra khuyến nghị Ban Quản lý kiểm tra thường xuyên sổ theo dõi vay trả của các tổ trưởng, kiểm tra món vay ở các thành viên để giảm bớt, tiến tới khắc phục các rủi ro tài chính.
Nhóm đánh giá cũng đề nghị Ban Quản lý Quỹ hướng dẫn cụ thể và nhắc nhở, kèm cặp các tổ trưởng trong việc duy trì số sách đúng chuẩn mực. Đặc biệt, Ban Quản lý cần khắc phục ngay tình trạng có tổ trưởng không có sổ theo dõi thành viên và vốn vay của các thành viên. Đây cũng nguy cơ về khả năng đồng vốn bị lạm dụng ở cộng đồng và cần được ngăn chặn trong thời gian sớm nhất. Trẻ em thôn Chiềng 2 xã Thu Cúc đỡ đầu cho đàn thỏ 27/04/2009 05:59' AM Khi xây dựng trạm thực nghiệm nông nghiệp, xúc tác viên cộng đồng ở Thu Cúc đã trăn trở về việc làm cho người dân coi trạm thực nghiệm là của họ. Một ý tưởng được hình thành trong quá trình thảo luận với lãnh đaọ cộng đồng thôn Chiềng 2 xã Thu Cúc là mời các em nhỏ độ tuổi học sinh tham gia đỡ đầu cho đàn thỏ. Các em được các kỹ thuật viên hướng dẫn về kiếm thức ăn cho thỏ, chăm sóc cho thỏ uống v.v. Khi thỏ sinh sản, các em sẽ được chia thỏ giống và mang về nuôi tại gia đình. Hỗ trợ hạt giống rau, cây bời lời và heo giống cho bà con dân tộc xã Dak Rwa 23/04/2009 10:09' AM Dự án “Cải thiện an toàn lương thực tại xã DăKrơwa” do GLM Institute thực hiện đã thảo luận với Phòng kinh tế thị xã Kon Tum và UBND xã Dakrowa về việc cung cấp rau giống và cây bời lời giống và heo giống cho các hộ dân tộc thuộc 5 thôn xã Dak Rwa. Như vậy, trong năm 2009, dự án sẽ mở rộng hoạt động trong quy mô toàn xã, và thực hiện các hoạt động hỗ trợ sản xuất gia đình về rau và cây lâm nghiệp ngoài gỗ có nguồn bản địa, và heo giống. Bài đã đăng: Hợp tác với người nghèo ở thôn Mít để tiếp cận hiệu quả hơn với chính sách 04/08/2008 08:35' AM Từ tháng 10 năm 2008, RDSC tập trung hoạt động ở hai thôn là Mít Một và Mít Hai xã Tân Lập, huyện Thanh sơn,tỉnh Phú Thọ. Trong mỗi thôn, Trung tâm tập trung hỗ trợ các hộ nghèo tiếp cận tốt hơn với những hỗ trợ giảm nghèo của nhà nước bằng hoạt động truyền thông chính sách, và sử dụng hiệu quả hơn các hỗ trợ của chính sách giảm nghèo thông qua việc nâng cao năng lực kỹ thuật nông nghiệp, và tạo điều kiện sử dụng có hiệu quả các đầu tư của chính sách. Chương trình ở xã Tân Lập do kỹ sư nông nghiệp Nguyễn Thị Huế đảm trách. Xây dựng Quỹ Lương thực và Quay vòng vật tư trong tháng 6 năm 2008 16/06/2008 12:49' PM Trong tuần hai cuả tháng 6 năm 2008, RDSC Phú Thọ đã triển khai các hoạt động về xây dựng Quỹ công trình vệ sinh tại hai thôn giảm nghèo của xã Tân Lập và lập kế hoạch hoạt động cho dự án Du lịch cộng đồng tại xóm Chiềng và Vượng. RDSC đã tổ chức sinh hoạt định kỳ mạng lưới khuyến nông tự nguyện và mạng lưới tín dụng. Cơ quan cũng xác định nhu cầu của nhóm hộ nghèo về xây dựng Quỹ quay vòng lương thực và Quỹ vật tư nông nghiệp. RDSC cũng chọn được điểm triển khai mô hình trại thực nghiệm nông nghiệp qui mô cấp thôn theo mô hình của RDSC Kontum. Văn phòng RDSC PT tiếp tục theo dõi giám sát các Quỹ chăn nuôi, và củng cố nghiệp vụ kế toán. Trao đổi Kinh nghiệm Khuyến Nông với Bà con Dân tộc Thiểu số, 28 tháng 5 năm 2008 11/06/2008 12:24' PM RDSC đã bắt đầu chương trình khuyến nông tại các thôn Kon Tu, Kon Klor 2 của xã Dak Rwa thị xã Kon Tum trong năm 2006. Từ tháng 6 năm 2007, RDSC đã các hoạt động khuyến nông tại thôn Kon J’ri. Với những kết quả bước đầu, trong ngày 28 tháng 5 năm 2008, cùng với các đối tác trong xã, RDSC tổ chức cuộc tọa đàm với mục tiêu tạo cơ hội để các đối tác để trao đổi, chia sẻ các kinh nghiệm khuyến nông, tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau và hợp tác giữa các tổ chức khuyến nông trong và ngoài nhà nước tại Kontum. Xây dựng Kỹ thuật Nông nghiệp cùng Nông dân Dân tộc thôn Kon J'Ri 30/03/2008 03:56' AM Xây dựng và phát triển kỹ thuật nông nghiệp phù hợp và chuyển giao cho các hộ nghèo, dân tộc là một hoạt động trong Chương trình phát triển cộng đồng nhằm cải thiện an ninh lương thực cho cộng đồng nhân dân các dân tộc thiểu số xã Kon J’ri, là một thôn dân tộc Bahnar thuộc xã Dak R’wa tại thị xã Kon Tum. Các kỹ thuật sẽ chỉ được đưa vào cuộc sống trong cộng đồng khi đáp ứng được nhu cầu của người dân, phù hợp với điều kiện sản xuất và sinh hoạt của người dân. Nếu muốn có một cuộc tập huấn tương tự, xin bạn hãy liên hệ với RDSC KT. Cách quản lý tài nguyên của bà con dân tộc Chiang Mai, và Chiang Rai của Thailand 29/10/2007 02:32' PM Nguyễn Phạm Thu Huyền, Cán bộ khuyến nông, RDSC Phú Thọ
Từ ngày 13 đến 18 tháng 8 năm 2007, tôi có dịp tham gia một chuyến tham quan học tập do RDSC tổ chức tại Chiang Mai và Chiang Rai, Thái Lan cho nhân viên và các đối tác. Cùng với các thành viên trong đoàn, tôi đã có dịp tới thăm và học tập kinh nghiệm của 4 cộng đồng người dân tộc thiểu số người Ka-ren, và H’Mông.
Tài liệu này là ghi chép của tôi trong chuyến thăm các cộng đồng trên qua các câu chuyện nghe được, qua các cuộc thảo luận và các quan sát hoạt động sản xuất và quản lý nguồn tài nguyên rừng, canh tác bền vững của các cộng đồng dân tộc thiểu số ở nước bạn. |